Asbest dakplaten verwijderen: wat mag u zelf en wat niet?

Moet een asbestdak eigenlijk weg?

Nee, niet automatisch. Het landelijke verbod op asbestdaken dat voor 2024 gepland stond, is in 2019 in de Eerste Kamer gesneuveld en er is geen nieuwe einddatum voor in de plaats gekomen. Een asbestdak dat heel is en niet verweerd, mag dus blijven liggen. Wel kan een gemeente optreden als een dak in zulke slechte staat verkeert dat het gevaar oplevert voor de omgeving. Provincies en gemeenten hebben daarnaast soms eigen beleid of een regeling om sanering aan te moedigen.

De staat van de platen is de echte maatstaf. Zolang de cementhuid gaaf is, zitten de vezels vast in het materiaal. Verweert die huid, dan spoelt regenwater langzaam cement en vezels mee naar de goot en de grond eronder. Een dak dat wit uitslaat of waar de platen bij de schroefgaten uitbreken, is aan vervanging toe.

Tip: Breng bij twijfel eerst in kaart hoeveel vierkante meter er ligt en hoe de platen vastzitten. Dat bepaalt of u binnen de particuliere regeling valt of dat u een gecertificeerd bedrijf nodig heeft.

Wat mag u zelf verwijderen en wat niet?

De regels voor particulieren staan in het Besluit bouwwerken leefomgeving. De kern: het moet gaan om hechtgebonden materiaal dat in zijn geheel van het dak kan, zonder dat er iets breekt. Alles wat daar buiten valt, is werk voor een gecertificeerd bedrijf, ook als het maar om een paar platen gaat.

Tip: Een verhuurder of een bedrijf valt nooit onder deze regeling, ook niet bij een klein dak. Daar geldt altijd eerst een asbestinventarisatie en daarna sanering door een gecertificeerd bedrijf.

De sloopmelding: zo loopt het bij de gemeente

Asbest verwijderen begint met een sloopmelding via het Omgevingsloket, met DigiD. Voor gewoon sloopwerk geldt een termijn van vier weken vooraf; voor een particulier die een beperkte hoeveelheid hechtgebonden asbest zelf weghaalt, is die termijn korter. Reken op minimaal een week en houd aan wat de gemeente in de bevestiging schrijft, want daarin staan ook de voorwaarden voor verpakken en afvoeren.

Naast de melding vooraf hoort er meestal een startmelding bij, een paar dagen voordat u begint, en een eindmelding op de eerste werkdag na afloop. Wie zonder melding aan een asbestdak begint, riskeert een boete en kan bij schade een probleem krijgen met de verzekering.

Tip: Bewaar de bevestiging van de melding en het afgiftebewijs van de milieustraat. Bij verkoop van de woning is dat het enige papier waarmee u kunt aantonen dat het asbest volgens de regels is afgevoerd.

Zelf verwijderen: de werkwijze en waar het misgaat

Het uitgangspunt is simpel: er mag niets breken en er mag niets stuiven. De platen gaan er heel af, worden meteen dubbel verpakt in stevig folie en gaan zo naar de milieustraat. Werk op een windstille, droge dag, leg folie op de grond onder het dakvlak en maak de platen licht vochtig voordat u de schroeven losdraait. Een wegwerpoverall, handschoenen en een goed aansluitend stofmasker van klasse P3 horen erbij; gebruikte kleding en filters gaan mee in de asbestverpakking.

De meeste fouten komen niet van het asbest maar van haast en van hoogte. Een schuurdak is zelden beloopbaar: de platen dragen geen mens en geven zonder waarschuwing mee. Werk daarom vanaf een steiger of vanaf loopplanken op de gordingen. Valt een plaat toch kapot, stop dan met het werk, houd het gebied nat en bel de gemeente.

Tip: Veeg nooit met een bezem en gebruik nooit een gewone stofzuiger. Los materiaal onder het dak neemt u op met natte doeken, die daarna in de asbestverpakking gaan.

Wanneer het werk naar een gecertificeerd bedrijf gaat

Boven de 35 vierkante meter, bij verweerde platen en bij alles wat geen woning is, begint het traject met een asbestinventarisatie door een gecertificeerd bureau. Dat rapport beschrijft waar het asbest zit, in welke staat het is en hoe het verwijderd moet worden. Daarna gaat het naar een saneringsbedrijf met een geldig procescertificaat. Of een bedrijf dat certificaat echt heeft, controleert u zelf in het register op ascert.nl; vraag ook om het certificaatnummer op de offerte.

Het bedrijf werkt volgens de risico-indeling uit het rapport, met afgeschermde werkgebieden en beschermingsmiddelen. Bij het zwaardere werk volgt na afloop een eindbeoordeling door een onafhankelijk laboratorium: pas na die vrijgave mag het gebied weer normaal gebruikt worden. Die indeling in risicoklassen verandert de komende jaren door Europese regelgeving, dus laat uitleggen welk regime voor uw dak geldt.

Een dakdekker mag deze sanering niet doen, tenzij zijn bedrijf zelf gecertificeerd is. Wat hij wel doet, is het nieuwe dak: gordingen en dakbeschot nalopen en nieuwe platen of dakpannen aanbrengen. Plan die twee klussen kort achter elkaar, zodat de constructie niet onnodig lang open ligt.

Tip: Laat het saneringsbedrijf en de dakdekker vooraf met elkaar afstemmen wie de steiger huurt en hoe lang die blijft staan. Twee keer een steiger opbouwen is een van de duurste dubbele posten bij dit soort werk.

Wat kost het en waar let u op in de offerte?

De prijs van saneren hangt af van de oppervlakte, de staat van de platen, de bereikbaarheid en de hoogte. Kleine daken zijn per vierkante meter het duurst, omdat het voorrijden, het afzetten van het werkgebied en de afvoer altijd hetzelfde kosten. Voor een compleet beeld telt u bij de sanering de kosten van het nieuwe dak op; die vindt u in onze kostengidsen.

Tip: Een landelijke subsidie voor het verwijderen van asbestdaken is er niet meer. Vraag wel bij uw gemeente en provincie na of er een eigen regeling of een lening loopt, en doe dat voordat u opdracht geeft: achteraf aanvragen kan meestal niet.